Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia

RESUMEN: Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida: Sembrar para vivir bien presenta el camino trazado por mi semilla de investigación en mi comunidad Emberá Eyabida, Turriquitadó Llano con las niñas, niños, jóvenes de la Escuela del Saber y con mi Comunidad situada en el Resguardo Río Chage...

Full description

Autores:
Cuñapa Bailarín, Maria Adelita
Tipo de recurso:
Trabajo de grado de pregrado
Fecha de publicación:
2023
Institución:
Universidad de Antioquia
Repositorio:
Repositorio UdeA
Idioma:
spa
OAI Identifier:
oai:bibliotecadigital.udea.edu.co:10495/37345
Acceso en línea:
https://hdl.handle.net/10495/37345
Palabra clave:
Conocimientos tradicionales
Traditional Knowledge
Educación indígena
Educación rural
Alimento
Food
Autonomía con la comida
Vivir bien
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept1812
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept6291
Rights
openAccess
License
http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.5/co/
id UDEA2_7b364308b7f14ed0ba10601a6226ecac
oai_identifier_str oai:bibliotecadigital.udea.edu.co:10495/37345
network_acronym_str UDEA2
network_name_str Repositorio UdeA
repository_id_str
dc.title.spa.fl_str_mv Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
title Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
spellingShingle Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
Conocimientos tradicionales
Traditional Knowledge
Educación indígena
Educación rural
Alimento
Food
Autonomía con la comida
Vivir bien
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept1812
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept6291
title_short Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
title_full Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
title_fullStr Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
title_full_unstemmed Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
title_sort Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - Antioquia
dc.creator.fl_str_mv Cuñapa Bailarín, Maria Adelita
dc.contributor.advisor.none.fl_str_mv Castaño Carvajal, Ruth Virginia
dc.contributor.author.none.fl_str_mv Cuñapa Bailarín, Maria Adelita
dc.subject.unesco.none.fl_str_mv Conocimientos tradicionales
Traditional Knowledge
topic Conocimientos tradicionales
Traditional Knowledge
Educación indígena
Educación rural
Alimento
Food
Autonomía con la comida
Vivir bien
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept1812
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept6291
dc.subject.lemb.none.fl_str_mv Educación indígena
Educación rural
Alimento
Food
dc.subject.proposal.spa.fl_str_mv Autonomía con la comida
Vivir bien
dc.subject.unescouri.none.fl_str_mv http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept1812
http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept6291
description RESUMEN: Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida: Sembrar para vivir bien presenta el camino trazado por mi semilla de investigación en mi comunidad Emberá Eyabida, Turriquitadó Llano con las niñas, niños, jóvenes de la Escuela del Saber y con mi Comunidad situada en el Resguardo Río Chageradó del Municipio de Murindó, Antioquia, siguiendo las orientaciones de nuestras sabedoras, sabedores quienes han reconocido la problemática en la que nos encontramos al estar abandonando nuestras siembras y comer comidas comercializadas afectando nuestra salud, quedando como pregunta: ¿cómo revitalizar nuestra autonomía con la comida: sembrar para vivir bien en mi comunidad Embera Eyábida?. Hemos caminado siguiendo a Green (2011), investigación desde las raíces cuando nos afirma el hacerlo con nuestras sabedoras y sabedores; Caisamo (2012), rastreando las huellas al volver a recorrer el camino de nuestras ancestras, ancestros con la comida; Tuhiwai (2016) descolonizando las metodologías, situando la semilla de investigación en mi contexto y lo que ha dejado a nuestra comunidad. Y al finalizar, se realiza, Green (2011), el método de los significados de vida mediado por las historias de origen de la semilla sembrada.
publishDate 2023
dc.date.accessioned.none.fl_str_mv 2023-11-16T19:27:32Z
dc.date.available.none.fl_str_mv 2023-11-16T19:27:32Z
dc.date.issued.none.fl_str_mv 2023
dc.type.spa.fl_str_mv Tesis/Trabajo de grado - Monografía - Pregrado
dc.type.coar.spa.fl_str_mv http://purl.org/coar/resource_type/c_7a1f
dc.type.redcol.spa.fl_str_mv https://purl.org/redcol/resource_type/TP
dc.type.coarversion.spa.fl_str_mv http://purl.org/coar/version/c_b1a7d7d4d402bcce
dc.type.driver.spa.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/bachelorThesis
dc.type.version.spa.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/draft
format http://purl.org/coar/resource_type/c_7a1f
status_str draft
dc.identifier.uri.none.fl_str_mv https://hdl.handle.net/10495/37345
url https://hdl.handle.net/10495/37345
dc.language.iso.spa.fl_str_mv spa
language spa
dc.rights.uri.*.fl_str_mv http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.5/co/
dc.rights.uri.spa.fl_str_mv https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/
dc.rights.accessrights.spa.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/openAccess
dc.rights.coar.spa.fl_str_mv http://purl.org/coar/access_right/c_abf2
rights_invalid_str_mv http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.5/co/
https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/
http://purl.org/coar/access_right/c_abf2
eu_rights_str_mv openAccess
dc.format.extent.spa.fl_str_mv 92
dc.format.mimetype.spa.fl_str_mv application/pdf
dc.publisher.spa.fl_str_mv Universidad de Antioquia
dc.publisher.place.spa.fl_str_mv Medellín, Colombia
dc.publisher.faculty.spa.fl_str_mv Facultad de Educación. Licenciatura en Pedagogía de la Madre Tierra
institution Universidad de Antioquia
bitstream.url.fl_str_mv https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/b7e233d0-7b0a-4c1b-a6d7-0d214ae35a70/download
https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/3e6b91c1-36ca-4c44-88d5-55f2b4359406/download
https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/f711a74a-514c-4c03-84ec-d669209e88d6/download
https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/8aca36d6-2a2d-4fd0-953b-be24e66a7ac8/download
https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/1488b7b0-f891-466e-892d-b9bfe418c5b7/download
bitstream.checksum.fl_str_mv e2060682c9c70d4d30c83c51448f4eed
f57cf019682645b630eb28d7b19cf2b8
8a4605be74aa9ea9d79846c1fba20a33
d7f179d189980d825f01ca94bc2e667f
c4d4318b1c8c9156e76427aa0101d031
bitstream.checksumAlgorithm.fl_str_mv MD5
MD5
MD5
MD5
MD5
repository.name.fl_str_mv Repositorio Institucional de la Universidad de Antioquia
repository.mail.fl_str_mv aplicacionbibliotecadigitalbiblioteca@udea.edu.co
_version_ 1851052534064480256
spelling Castaño Carvajal, Ruth VirginiaCuñapa Bailarín, Maria Adelita2023-11-16T19:27:32Z2023-11-16T19:27:32Z2023https://hdl.handle.net/10495/37345RESUMEN: Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida: Sembrar para vivir bien presenta el camino trazado por mi semilla de investigación en mi comunidad Emberá Eyabida, Turriquitadó Llano con las niñas, niños, jóvenes de la Escuela del Saber y con mi Comunidad situada en el Resguardo Río Chageradó del Municipio de Murindó, Antioquia, siguiendo las orientaciones de nuestras sabedoras, sabedores quienes han reconocido la problemática en la que nos encontramos al estar abandonando nuestras siembras y comer comidas comercializadas afectando nuestra salud, quedando como pregunta: ¿cómo revitalizar nuestra autonomía con la comida: sembrar para vivir bien en mi comunidad Embera Eyábida?. Hemos caminado siguiendo a Green (2011), investigación desde las raíces cuando nos afirma el hacerlo con nuestras sabedoras y sabedores; Caisamo (2012), rastreando las huellas al volver a recorrer el camino de nuestras ancestras, ancestros con la comida; Tuhiwai (2016) descolonizando las metodologías, situando la semilla de investigación en mi contexto y lo que ha dejado a nuestra comunidad. Y al finalizar, se realiza, Green (2011), el método de los significados de vida mediado por las historias de origen de la semilla sembrada.ABSTRACT: Ne uita bianekodaikaria: Neuita bia bai karia idi jarayá nau o de naonde zhorara grin cha mu purude Emberá Eyabida, Chiduatordodo, Turriquitadó Llano, werara sake, yumachina sake barara, kunasake barara chi crincha kauba badadeta munyi purude Resguardo Río Chageradó del Municipio de Murindó, Antioquia, anya jara dia panune anyi zhoraraba mu dezhona, papayondra kaiba arajaradia numu bedea dayi undudata jari erpanuta idubaribukarinta dayi neuta dayi neukoikanea neidoita manyi kobá nenechade kaya muana vidita wai vita: ¿samua dachiraba jendá neu judaita Embera Eyabida?. Mamua dayiraba mamuamua Green (2011), uidi buea sorarakinchua nademata dachinaba wuarinuta o daibara doraranabe grinchade, Caisamo (2012), mamua dorara nena jeruta aki panu; Tuhiwai (2016) mamua dayinaba kapunia neta jidabana mamua. Nama a kabayi, mamua oidaita, Green (2011), crincha samua daya mamua erbai emberá kiraja, ninbura deba mau neua e uta erpanua.PregradoLicenciado en Pedagogía de la Madre Tierra92application/pdfspaUniversidad de AntioquiaMedellín, ColombiaFacultad de Educación. Licenciatura en Pedagogía de la Madre Tierrahttp://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.5/co/https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/info:eu-repo/semantics/openAccesshttp://purl.org/coar/access_right/c_abf2Ne uita bianekodaikaria - Autonomía con la comida : Sembrar para vivir bien en la Comunidad Turriquitadó Llano y en la Comunidad Educativa Rural Indígena, CERI – Coredocito, Murindó - AntioquiaTesis/Trabajo de grado - Monografía - Pregradohttp://purl.org/coar/resource_type/c_7a1fhttps://purl.org/redcol/resource_type/TPhttp://purl.org/coar/version/c_b1a7d7d4d402bcceinfo:eu-repo/semantics/bachelorThesisinfo:eu-repo/semantics/draftConocimientos tradicionalesTraditional KnowledgeEducación indígenaEducación ruralAlimentoFoodAutonomía con la comidaVivir bienhttp://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept1812http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept6291PublicationCC-LICENSElicense_rdflicense_rdfapplication/rdf+xml; charset=utf-81051https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/b7e233d0-7b0a-4c1b-a6d7-0d214ae35a70/downloade2060682c9c70d4d30c83c51448f4eedMD52falseAnonymousREADORIGINALCunapaAdelita_2023_AutonomiaComidaSembrar.pdfCunapaAdelita_2023_AutonomiaComidaSembrar.pdfTrabajo de grado de pregradoapplication/pdf2696027https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/3e6b91c1-36ca-4c44-88d5-55f2b4359406/downloadf57cf019682645b630eb28d7b19cf2b8MD51trueAnonymousREADLICENSElicense.txtlicense.txttext/plain; charset=utf-81748https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/f711a74a-514c-4c03-84ec-d669209e88d6/download8a4605be74aa9ea9d79846c1fba20a33MD53falseAnonymousREADTEXTCunapaAdelita_2023_AutonomiaComidaSembrar.pdf.txtCunapaAdelita_2023_AutonomiaComidaSembrar.pdf.txtExtracted texttext/plain104655https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/8aca36d6-2a2d-4fd0-953b-be24e66a7ac8/downloadd7f179d189980d825f01ca94bc2e667fMD54falseAnonymousREADTHUMBNAILCunapaAdelita_2023_AutonomiaComidaSembrar.pdf.jpgCunapaAdelita_2023_AutonomiaComidaSembrar.pdf.jpgGenerated Thumbnailimage/jpeg6862https://bibliotecadigital.udea.edu.co/bitstreams/1488b7b0-f891-466e-892d-b9bfe418c5b7/downloadc4d4318b1c8c9156e76427aa0101d031MD55falseAnonymousREAD10495/37345oai:bibliotecadigital.udea.edu.co:10495/373452025-03-26 23:54:33.427http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.5/co/open.accesshttps://bibliotecadigital.udea.edu.coRepositorio Institucional de la Universidad de Antioquiaaplicacionbibliotecadigitalbiblioteca@udea.edu.coTk9URTogUExBQ0UgWU9VUiBPV04gTElDRU5TRSBIRVJFClRoaXMgc2FtcGxlIGxpY2Vuc2UgaXMgcHJvdmlkZWQgZm9yIGluZm9ybWF0aW9uYWwgcHVycG9zZXMgb25seS4KCk5PTi1FWENMVVNJVkUgRElTVFJJQlVUSU9OIExJQ0VOU0UKCkJ5IHNpZ25pbmcgYW5kIHN1Ym1pdHRpbmcgdGhpcyBsaWNlbnNlLCB5b3UgKHRoZSBhdXRob3Iocykgb3IgY29weXJpZ2h0Cm93bmVyKSBncmFudHMgdG8gRFNwYWNlIFVuaXZlcnNpdHkgKERTVSkgdGhlIG5vbi1leGNsdXNpdmUgcmlnaHQgdG8gcmVwcm9kdWNlLAp0cmFuc2xhdGUgKGFzIGRlZmluZWQgYmVsb3cpLCBhbmQvb3IgZGlzdHJpYnV0ZSB5b3VyIHN1Ym1pc3Npb24gKGluY2x1ZGluZwp0aGUgYWJzdHJhY3QpIHdvcmxkd2lkZSBpbiBwcmludCBhbmQgZWxlY3Ryb25pYyBmb3JtYXQgYW5kIGluIGFueSBtZWRpdW0sCmluY2x1ZGluZyBidXQgbm90IGxpbWl0ZWQgdG8gYXVkaW8gb3IgdmlkZW8uCgpZb3UgYWdyZWUgdGhhdCBEU1UgbWF5LCB3aXRob3V0IGNoYW5naW5nIHRoZSBjb250ZW50LCB0cmFuc2xhdGUgdGhlCnN1Ym1pc3Npb24gdG8gYW55IG1lZGl1bSBvciBmb3JtYXQgZm9yIHRoZSBwdXJwb3NlIG9mIHByZXNlcnZhdGlvbi4KCllvdSBhbHNvIGFncmVlIHRoYXQgRFNVIG1heSBrZWVwIG1vcmUgdGhhbiBvbmUgY29weSBvZiB0aGlzIHN1Ym1pc3Npb24gZm9yCnB1cnBvc2VzIG9mIHNlY3VyaXR5LCBiYWNrLXVwIGFuZCBwcmVzZXJ2YXRpb24uCgpZb3UgcmVwcmVzZW50IHRoYXQgdGhlIHN1Ym1pc3Npb24gaXMgeW91ciBvcmlnaW5hbCB3b3JrLCBhbmQgdGhhdCB5b3UgaGF2ZQp0aGUgcmlnaHQgdG8gZ3JhbnQgdGhlIHJpZ2h0cyBjb250YWluZWQgaW4gdGhpcyBsaWNlbnNlLiBZb3UgYWxzbyByZXByZXNlbnQKdGhhdCB5b3VyIHN1Ym1pc3Npb24gZG9lcyBub3QsIHRvIHRoZSBiZXN0IG9mIHlvdXIga25vd2xlZGdlLCBpbmZyaW5nZSB1cG9uCmFueW9uZSdzIGNvcHlyaWdodC4KCklmIHRoZSBzdWJtaXNzaW9uIGNvbnRhaW5zIG1hdGVyaWFsIGZvciB3aGljaCB5b3UgZG8gbm90IGhvbGQgY29weXJpZ2h0LAp5b3UgcmVwcmVzZW50IHRoYXQgeW91IGhhdmUgb2J0YWluZWQgdGhlIHVucmVzdHJpY3RlZCBwZXJtaXNzaW9uIG9mIHRoZQpjb3B5cmlnaHQgb3duZXIgdG8gZ3JhbnQgRFNVIHRoZSByaWdodHMgcmVxdWlyZWQgYnkgdGhpcyBsaWNlbnNlLCBhbmQgdGhhdApzdWNoIHRoaXJkLXBhcnR5IG93bmVkIG1hdGVyaWFsIGlzIGNsZWFybHkgaWRlbnRpZmllZCBhbmQgYWNrbm93bGVkZ2VkCndpdGhpbiB0aGUgdGV4dCBvciBjb250ZW50IG9mIHRoZSBzdWJtaXNzaW9uLgoKSUYgVEhFIFNVQk1JU1NJT04gSVMgQkFTRUQgVVBPTiBXT1JLIFRIQVQgSEFTIEJFRU4gU1BPTlNPUkVEIE9SIFNVUFBPUlRFRApCWSBBTiBBR0VOQ1kgT1IgT1JHQU5JWkFUSU9OIE9USEVSIFRIQU4gRFNVLCBZT1UgUkVQUkVTRU5UIFRIQVQgWU9VIEhBVkUKRlVMRklMTEVEIEFOWSBSSUdIVCBPRiBSRVZJRVcgT1IgT1RIRVIgT0JMSUdBVElPTlMgUkVRVUlSRUQgQlkgU1VDSApDT05UUkFDVCBPUiBBR1JFRU1FTlQuCgpEU1Ugd2lsbCBjbGVhcmx5IGlkZW50aWZ5IHlvdXIgbmFtZShzKSBhcyB0aGUgYXV0aG9yKHMpIG9yIG93bmVyKHMpIG9mIHRoZQpzdWJtaXNzaW9uLCBhbmQgd2lsbCBub3QgbWFrZSBhbnkgYWx0ZXJhdGlvbiwgb3RoZXIgdGhhbiBhcyBhbGxvd2VkIGJ5IHRoaXMKbGljZW5zZSwgdG8geW91ciBzdWJtaXNzaW9uLgo=